Kościół ormiański w Kutach
Kuty, widok z pocz. XX wieku
Kuty, widok z pocz. XX wieku
Kuty, widok z pocz. XX wieku
Kuty, widok z pocz. XX wieku
Kuty, szkoła, widok z pocz. XX wieku
Kuty, szkoła żeńska przy ul. Kosowskiej, widok z pocz. XX wieku
Kuty, Dom Polski, widok z pocz. XX wieku
Kuty, Dom Polski, widok z pocz. XX wieku
Dworek w Kutach, w którym 17 września 1939 roku ostatnie chwile w Polsce spędzał prezydent Ignacy Mościcki
fot. Telewizja Polska
Graniczny most z Rumunią w Kutach został zajęty dopiero 20 września 1939 roku przez Sowietów. Po starym moście, położonym kilkaset metrów poniżej zostały jedynie przyczółki, przez które przeciągnięto kładkę nad rzeką Czeremosz. Most widoczny na zdjęciu został wybudowany ok 1970 roku.
fot. Telewizja Polska
Pokaż na mapie
Pokaż na mapie - mapa topograficzna WIG 1:100000 Mapa topograficzna okolic 1:100 000


 Stanisławowskie
 II Rzeczpospolita
 Pokucie
 KUTY


Stanisławowskie
powiat Kossów, Śniatyń
 mapa 1:75 000 
PN -  ZACH
Jaworów, Jasienów, Kossów (Kosów), Kluczów Wlk., Kuty, Pistyń, Rożnów, Zabłotów

PN -  WSCH
Śniatyń, Wołczkowce, Załucze

Miejscowość nad Czeremoszem, przy drodze z Kołomyi (42 km), u stóp góry Owidiusz, na pograniczu Bukowiny.

Nazwa miejscowości miała dać nazwę całej krainie - Polska sięgała aż po Kuty i stąd nazwa Pokucie.

W okresie II Rzeczypospolitej, tłumaczono tę nazwę także osadzaniem tu w czasach Bolesława Chrobrego ludności za karę - w "pokucie" za grzechy.

Kuty wspomniano w 1469 roku jako wioskę, należącą do Jana Odrowąża.
Herb miasta

W 1715 roku Józef Potocki, wojewoda kijowski wytyczył miasto, ufundował też kościół ormiański i cerkiew unicką.

Kuty zostały siedzibą starostwa niegrodowego ziemi halickiej województwa ruskiego Rzeczypopolitej.

W 1771 roku Kuty należały do Ludwiki z Mniszchów Potockiej.

W 1772 roku Kuty zostały agarnięte w I rozbiorze Polski przez Austrię. Rząd austriacki zlikwidował starostwo 1 maja 1782 roku, przyłączając Kuty do powiatu kossowskiego.

Miasteczko jednak nadal się rozwijało - liczyło 3,7 tys. mieszkańców (1849), a następnie 6,3 tys. (1880) - głównie Żydów i Ormian.

W drugiej połowie XIX wieku Kuty znalazły się na linii kolejowej Kołomyja-Czerniowce.

W II Rzeczypospolitej znajdowało się tu polsko-rumuńskie przejście graniczne.

We wrześniu 1939 roku ostatnie dni na terenie Polski spędzał w Kutach ostatni prezydent II Rzeczypospolitej - Ignacy Mościcki. Po agresji sowieckiej 17 września 1939 na wyraźną prośbę premiera i rządu przekroczył przez graniczny most w Kutach granicę z sojuszniczą Rumunią. Wyjazd Prezydenta umożliwił w konsekwencji ciągłość najważniejszych instytucji Rzeczypospolitej, pomimo okupowania terytorium kraju przez zaborców.

Most na Czeremoszu w Kutach pozostał w polskich rękach do 20 września 1939 roku. W walce o Kuty zginął Tadeusz Dołęga-Mostowicz, jeden z najpopularniejszych autorów dwudziestolecia, autor "Znachora", "Profesora Wilczura", "Kariery Nikodema Dyzmy", zabity przez sowieckiego żołnierza.


Wydrukuj stronę